PGIs

ΠΓΕ Σέρρες

Στο βόρειο τμήμα της Κεντρικής Μακεδονίας, η ζώνη του ΠΓΕ Σέρρες, που θεσπίστηκε το 1995, είναι τα όρια της ομώνυμης περιφερειακής ενότητας.

Αν και ο ΠΓΕ Σέρρες θεσπίστηκε το 1995, η περιοχή άργησε δέκα περίπου χρόνια να γνωρίσει ουσιαστική αμπελουργική και κυρίως οινική ανάπτυξη, με την κατασκευή πολλών νέων οινοποιείων. Το γεγονός έκανε αναγκαία την τροποποίησή του ΠΓΕ Σέρρες, το 2004, με την έγκριση επιπλέον ποικιλιών στη σύνθεσή του. Έτσι, σήμερα, μετά από πολλά χρόνια στασιμότητας, οίνοι ΠΓΕ Σέρρες παράγονται από 8 οινοποιεία εντός ζώνης.

Ποικιλίες

Αγούμαστος, Αθήρι, Ασπρούδα Σερρών, Ασύρτικο, Ζουμιάτικο, Μαλαγουζιά, Μοσχάτο Αλεξανδρείας, Μπατίκι, Ροδίτης, Σαρντονέ, Σοβινιόν Μπλαν, Τρεμπιάνο, Κοϊνιάρικο, Λημνιό, Παμίδι, Καμπερνέ Φραν, Καμπερνέ Σοβινιόν, Μερλό, Σενσό, Σιρά.

Με την τροποποίηση στα τέλη του 2010 η ποικιλιακή σύνθεση διευρύνθηκε περιλαμβάνοντας νέες ποικιλίες.

Τύποι κρασιών

  • Λευκός ξηρός, ημίξηρος, ημίγλυκος
  • Ροζέ ξηρός, ημίξηρος, ημίγλυκος
  • Ερυθρός ξηρός, ημίξηρος, ημίγλυκος

ΠΓΕ Θάσος

Η ζώνη των οίνων ΠΓΕ Θάσος είναι τα όρια του ομώνυμου νησιού και αυτόνομης περιφερειακής ενότητας στο βόρειο άκρο του Αιγαίου πελάγους. Τα αμπέλια πρέπει να είναι σε υψόμετρα άνω των 50μ.

Ο Θάσιος οίνος ήταν εκ των πλέον γνωστών ονοματισμένων οίνων της αρχαιότητας. Άλλωστε, η παλαιότερη επιγραφή που καταγράφει εμπόριο κρασιού έχει βρεθεί στη Θάσο. Την περίοδο της τουρκοκρατίας, η παραγωγή της Θάσου ήταν τόσο μεγάλη, που ο φόρος προς το σουλτάνο πληρωνόταν με κρασί και όχι με χρήματα. Μετά τη φυλλοξήρα, η αναμπέλωση της Θάσου έγινε κυρίως με επιτραπέζια σταφύλια και η παραγωγή της τροφοδοτούσε την Καβάλα, που δεν είχε ακόμα αναπτύξει τον αμπελώνα της. Σήμερα, η έκταση των οινοποιήσιμων αμπελιών στη Θάσο είναι μεν μικρή, αλλά ικανή για την παραγωγή οίνων υψηλής ποιότητας, κατά το πρότυπο των πολύ γνωστών ΠΟΠ Ελιών Θάσου και του ελαιολάδου ΠΓΕ Θάσος.

Ποικιλίες

Ασύρτικο, μοσχάτο Αλεξανδρείας, σαρντονέ, λημνιό, καμπερνέ σοβινιόν, μερλό.

Τύπος κρασιού

• Λευκός ξηρός
• Ροζέ ξηρός
• Ερυθρός ξηρός

Καβάλα

Καβάλα

Παρόλο που στη Δράμα και στη Καβάλα δεν έχει θεσμοθετηθεί καμία ζώνη ΠΟΠ, θεωρούνται δύο από τις πιο σημαντικές οινοπαραγωγικές περιοχές της χώρας. Συγκεντρώνουν πολλούς πρωτοπόρους παραγωγούς, που έχουνε δημιουργήσει κάποια από τα πιο συναρπαστικά κρασιά της Ελλάδος.

 

Στην περιοχή της Καβάλας, οι ιδιαίτερα ήπιες και υγρές κλιματικές συνθήκες, που διαμορφώνονται στην κοιλάδα και τις λοφώδεις εκτάσεις μεταξύ της θαλάσσιας ακτογραμμής (παραθαλάσσια αμπελοτόπια) και του Παγγαίου όρους, σε συνδυασμό με τα βαθιά, γόνιμα εδάφη, αποτέλεσαν ιδανικό τόπο προσαρμογής των πρώιμων ξένων λευκών ποικιλιών Sauvignon Blanc (κυρίως), Chardonnay και Semillon. Σε αυτό συνηγόρησε και η προσεγμένη αμπελοκαλλιέργεια των παραγωγών της περιοχής, γνωστής από παλιά για τα επιτραπέζια σταφύλια της.

 

Στην ξηρότερη και θερμότερη περιοχή της Δράμας, στα βορειοδυτικά της Καβάλας, προσαρμόστηκαν καλύτερα οι ερυθρές διεθνείς ποικιλίες Cabernet Sauvignon, Merlot και Syrah, αλλά και η εκλεκτή λευκή ποικιλία των Κυκλάδων, το Ασύρτικο, που στις συνθήκες της Βόρειας Ελλάδας βρήκε ένα δεύτερο τόπο εγκατάστασης, δίνοντας πιο αρωματικά και κομψά κρασιά. Ο αμπελώνας Δράμας και Καβάλας, γραμμικός στο σύνολό του, συγκαταλέγεται στους πιο σύγχρονους και άρτια οργανωμένους της Ελλάδας και είναι στην πλειονότητά του αρδευόμενος.

Δράμα & Καβάλα

Δράμα

Παρόλο που στη Δράμα και στη Καβάλα δεν έχει θεσμοθετηθεί καμία ζώνη ΠΟΠ, θεωρούνται δύο από τις πιο σημαντικές οινοπαραγωγικές περιοχές της χώρας. Συγκεντρώνουν πολλούς πρωτοπόρους παραγωγούς, που έχουνε δημιουργήσει κάποια από τα πιο συναρπαστικά κρασιά της Ελλάδος.

 

Στην περιοχή της Καβάλας, οι ιδιαίτερα ήπιες και υγρές κλιματικές συνθήκες, που διαμορφώνονται στην κοιλάδα και τις λοφώδεις εκτάσεις μεταξύ της θαλάσσιας ακτογραμμής (παραθαλάσσια αμπελοτόπια) και του Παγγαίου όρους, σε συνδυασμό με τα βαθιά, γόνιμα εδάφη, αποτέλεσαν ιδανικό τόπο προσαρμογής των πρώιμων ξένων λευκών ποικιλιών Sauvignon Blanc (κυρίως), Chardonnay και Semillon. Σε αυτό συνηγόρησε και η προσεγμένη αμπελοκαλλιέργεια των παραγωγών της περιοχής, γνωστής από παλιά για τα επιτραπέζια σταφύλια της.

 

Στην ξηρότερη και θερμότερη περιοχή της Δράμας, στα βορειοδυτικά της Καβάλας, προσαρμόστηκαν καλύτερα οι ερυθρές διεθνείς ποικιλίες Cabernet Sauvignon, Merlot και Syrah, αλλά και η εκλεκτή λευκή ποικιλία των Κυκλάδων, το Ασύρτικο, που στις συνθήκες της Βόρειας Ελλάδας βρήκε ένα δεύτερο τόπο εγκατάστασης, δίνοντας πιο αρωματικά και κομψά κρασιά. Ο αμπελώνας Δράμας και Καβάλας, γραμμικός στο σύνολό του, συγκαταλέγεται στους πιο σύγχρονους και άρτια οργανωμένους της Ελλάδας και είναι στην πλειονότητά του αρδευόμενος.

Ημαθία

Ημαθία

Στην Ημαθία βρίσκεται η Νάουσα, μία από τις πιο σημαντικές Ονομασίες Προέλευσης του Ελληνικού αμπελώνα, όπου παράγονται εξαιρετικά ερυθρά ξηρά κρασιά αποκλειστικά από ξινόμαυρο.

 

Στον αμπελώνα της Νάουσας η ποικιλία ξινόμαυρο καλύπτει περίπου 6.000-6.500 στρέμματα, τα οποία είναι σχεδόν όλα διαμορφωμένα σε γραμμικά σχήματα. Στις συνθήκες της περιοχής, το ξινόμαυρο ωριμάζει όψιμα, μετά από τις 20 Σεπτεμβρίου, κάτι που το κάνει ευάλωτο στις ψυχρές και βροχερές χρονιές, οπότε και εντείνεται ο τανικός χαρακτήρας των οίνων που παράγονται από αυτό.

 

Καθοριστικό ρόλο στην ποιότητα των προϊόντων παίζει η ποικιλότητα της τοπογραφίας και των εδαφών του αμπελώνα στη Νάουσα, καθώς η καλλιέργεια του Ξινόμαυρου καλύπτει τους πρόποδες και τις ανατολικές πλαγιές του Βερμίου όρους, από υψόμετρο 100μ. έως 400μ. και σε εδάφη που ποικίλλουν, από όξινα σχιστολιθικά έως αργιλασβεστώδη. Γενικά, η ωρίμαση του Ξινόμαυρου είναι καλύτερη σε ασβεστούχα εδάφη με καλή στράγγιση. Τα επιθυμητά χαρακτηριστικά τονίζονται ακόμη περισσότερο όταν οι οίνοι προέρχονται από αμπελώνες με χαμηλή στρεμματική απόδοση και με σωστή χρήση των αμπελοκομικών τεχνικών.

Χαλκιδική

Χαλκιδική

Ο αμπελώνας στη Χαλκιδική χαρακτηρίζεται από τα αμπέλια των πλαγιών του όρους Μελίτωνα, στη Σιθωνία, που αποτελούν έναν από τους μεγαλύτερους ενιαίους αμπελώνες στην Ελλάδα. Στις αρχές τους 1970, στα φτωχά εδάφη και στις ενίοτε έντονες κλίσεις της περιοχής, φυτεύτηκαν ελληνικές και διεθνείς ποικιλίες, τόσο σε κύπελλα, όσο και σε γραμμικούς, μη αρδευόμενους αμπελώνες, υπό την καθοδήγηση του Εμίλ Πενό (Emile Peynaud). Αξιοσημείωτη ήταν η προσαρμογή των ποικιλιών Cabernet Sauvignon και Syrah, καθώς η περιοχή επωφελείτο από την άμεση επίδραση της θάλασσας (παραθαλάσσια αμπελοτόπια), αλλά και των γηγενών ποικιλιών Ασύρτικο, Ροδίτης, Αθήρι και Λημνιό, αλλά κυρίως μιας σπάνιας τότε, λευκής ποικιλίας της κεντρικής Ελλάδας, της Μαλαγουζιάς, που έκτοτε έχει εξελιχθεί σε μια από τις δυναμικότερες γηγενείς ποικιλίες. Στις Πλαγιές του Μελίτωνα σε ύψος 800 μ. εκτείνεται η ζώνη ΠΟΠ “Πλαγιές Μελίτωνα“, όπου παράγονται λευκά κρασιά από Αθήρι , Ασύρτικο και Ροδίτη και ερυθρά, από Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc και Λημνιό.

 

Σε εξίσου μεγάλο πόλο για τον αμπελώνα στη Χαλκιδική έχει εξελιχθεί πρόσφατα και η περιοχή του Αγίου Όρους, με νέες γραμμικές φυτεύσεις, ενώ κοντά στη Θεσσαλονίκη, οι παραθαλάσσιες περιοχές της Επανομής και του Αγίου Παύλου, με γονιμότερα εδάφη, αποτελούν άριστο τόπο προσαρμογής λευκών ποικιλιών, όπως είναι η Μαλαγουζιά και το Ασύρτικο.

Κιλκίς

H πιο σημαντική αμπελουργική περιοχή του Κιλκίς είναι η ζώνη ΠΟΠ της Γουμένισσας, που περιλαμβάνει το όρος Πάικο και σε υψόμετρο 150-250 μ. προσφέρει πιο ‘εύκολες’ συνθήκες καλλιέργειας σε σύγκριση με την Νάουσα. Ο αμπελώνας στη Γουμένισσα βρίσκεται βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για ένα λοφώδη αμπελώνα, με ποικιλομορφία προσανατολισμών. Τα αμπέλια εντοπίζονται σε πλαγιές μικρής κλίσης και σε εδάφη με μέτρια γονιμότητα. Κυρίαρχη ποικιλία στην περιοχή είναι το Ξινόμαυρο, ενώ δεν λείπουν και λίγες φυτεύσεις με ξενικές ποικιλίες, οι οποίες δίνουν αξιόλογα αποτελέσματα. Ιδιαιτερότητα του αμπελώνα στη Γουμένισσα αποτελεί η συμμετοχή στην καλλιεργούμενη έκταση μιας τοπικής ερυθρής ποικιλίας, της Νεγκόσκας. Η Νεγκόσκα συναντάται σε ποσοστό 23-30%. Οι καλλιεργούμενοι αμπελώνες της Γουμένισσας είναι γραμμικοί, έχουν αραιή φύτευση (περίπου 350 πρέμνα ανά στρέμμα), ενώ τα φυτά είναι υποστηριγμένα και διαμορφωμένα σε αμφίπλευρο γραμμικό σχήμα.

Φλώρινα

Φλώρινα

Με κλίμα σχεδόν ηπειρωτικό, η Φλώρινα είναι η πιο ψυχρή αμπελουργική ζώνη της Ελλάδας. Το οροπέδιο του Αμύνταιου στη Φλώρινα είναι μια από τις σπουδαιότερες αμπελουργικές ζώνες της Ελλάδος.

Ο αμπελώνας στο Αμύνταιο βρίσκεται βορειοδυτικά της Νάουσας, μεταξύ των ορεινών όγκων του Βερμίου και του Βόρρα και κυριαρχείται από την καλλιέργεια του Ξινόμαυρου. Το ιδιαίτερα ήπιο κλίμα της περιοχής (θερμικό άθροισμα 1.500-1.600dd) οφείλεται πέραν του υψομέτρου των 500-700μ. (ημιορεινά και ορεινά αμπελοτόπια) και στην παρουσία τεσσάρων λιμνών, με μεγαλύτερη αυτή της Βεγορίτιδας. Καθώς βρίσκεται στην άλλη πλευρά του Βερμίου, δέχεται λιγότερη βροχόπτωση και καταγράφει υψηλότερη ηλιοφάνεια από τη γειτονική Νάουσα. Τα εδάφη του αμπελώνα στο Αμύνταιο έχουν σχηματιστεί σε χοντρές αλλουβιακές αποθέσεις, γύρω από τις λίμνες, πάνω σε ασβεστολιθικό υπόστρωμα και είναι γενικώς αμμώδη, ζεστά και χαμηλής γονιμότητας. Διαφοροποιούν έτσι, το χαρακτήρα των οίνων του Ξινόμαυρου από αυτόν της Νάουσας. Λόγω του ήπιου και υγρού κλίματος, η περιοχή ενδείκνυται και για την καλλιέργεια πολλών ξενικών ποικιλιών. Οι αμπελώνες είναι γραμμικοί και στην πλειονότητά τους μη αρδευόμενοι.

 

Το Αμύνταιο είναι η μόνη ζώνη ΠΟΠ όπου η παραγωγή των ροζέ ήσυχων κρασιών αλλά και ροζέ αφρωδών είναι ιδιαίτερα σημαντική. Τα περισσότερα αφρώδη κρασιά παράγονται με τη μέθοδο της κλειστής δεξαμενής και μόνο ένα μικρό μέρος με την παραδοσιακή μέθοδο.

ΠΓΕ Γρεβενά

Στη νοτιοδυτική πλευρά της Δυτικής Μακεδονίας, η ζώνη του ΠΓΕ Γρεβενά, που θεσπίστηκε το 1990, είναι τα όρια της ομώνυμης περιφερειακής ενότητας.

Σε ορεινό έδαφος, με τυπικό ηπειρωτικό κλίμα, αναπτύσσεται ο αμπελώνας της περιφερειακής ενότητας Γρεβενών, κυρίως με ερυθρές, γηγενείς και διεθνείς ποικιλίες, γεγονός που καταγράφει και η μικρή τροποποίηση του 2000. Καθώς όμως στην περιοχή δεν υπάρχουν πολλά οργανωμένα οινοποιεία, τα σταφύλια χρησιμοποιούνται κυρίως για την παραγωγή του ΠΓΕ Μακεδονία. Έτσι, οίνοι ΠΓΕ Γρεβενά παράγονται από μόλις 1 οινοποιείο εντός ζώνης.

Ποικιλίες

ροδίτης, ξινόμαυρο, μοσχόμαυρο, μερλό, καμπερνέ σοβινιόν, σιρά.

Τύποι κρασιών

  • Ροζέ ξηρός, ημίξηρος, ημίγλυκος
  • Ερυθρός ξηρός, ημίξηρος, ημίγλυκος

ΠΓΕ Καστοριά

Η ζώνη του ΠΓΕ Καστοριά, που θεσπίστηκε το 2006, είναι τα όρια της ομώνυμης περιφερειακής ενότητας, στο βορειοδυτικό άκρο της Δυτικής Μακεδονίας. Τα αμπέλια πρέπει να είναι σε υψόμετρο από 600 έως 1.000μ.

Η ευρύτερη περιοχή της Καστοριάς είναι ορεινή, με τυπικό ηπειρωτικό κλίμα. Ωστόσο, την ομαλή ωρίμαση των σταφυλιών, εκεί που καλλιεργούνται τα αμπέλια, βοηθά ο σημαντικός ρυθμιστικός ρόλος που παίζει η πανέμορφη λίμνη της Καστοριάς. Χαρακτηριστικό είναι ότι οίνοι ΠΓΕ Καστοριά παράγονται και από τα 2 οινοποιεία εντός ζώνης.

Ποικιλίες

ροδίτης, σοβινιόν μπλαν, ξινόμαυρο, σέφκα, καμπερνέ σοβινιόν, σενσό, μερλό, σιρά.

Τύποι κρασιών

  • Λευκός ξηρός
  • Ερυθρός ξηρός

Επιτρέπεται και η παραγωγή λευκών και ερυθρών οίνων από λιαστό σταφύλι χωρίς εμπλουτισμό (2008).